ਯੂਕਰੇਨ ਦੇ ਕੋਮਿਸ਼ੁਵਾਖਾ ਵਿੱਚ ਰਾਹਤ ਲੈਣ ਇਕੱਠੇ ਹੋਏ ਲੋਕਾਂ ਉੱਤੇ ਹਮਲੇ ਮਗਰੋਂ ਨਾਗਰਿਕਾਂ ਅਤੇ ਬਚਾਅ ਕਰਮੀਆਂ ਦੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਦਾ ਸਵਾਲ ਮੁੜ ਉੱਠਿਆ ਹੈ। ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਸ਼ਟਰ ਦੇ ਮਨੁੱਖੀ ਹੱਕਾਂ ਦੇ ਨਿਗਰਾਨ ਮਿਸ਼ਨ ਨੇ 3 ਨਵੰਬਰ 2026 ਨੂੰ ਕਿਹਾ ਕਿ ਆਬਾਦੀ ਵਾਲੀਆਂ ਥਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਭਾਰੀ ਹਵਾਈ ਬੰਬਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਦੇ ਨਤੀਜੇ ਤਬਾਹਕੁਨ ਹਨ।
ਜ਼ਾਪੋਰਿਜ਼ਝਿਆ ਖੇਤਰ ਦੇ ਇਸ ਕਸਬੇ ਵਿੱਚ 2 ਨਵੰਬਰ ਦੀ ਸਵੇਰ ਸਕੂਲ ਦੀ ਉਸ ਇਮਾਰਤ ਉੱਤੇ ਬੰਬ ਡਿੱਗੇ ਜਿੱਥੇ ਰਾਹਤ ਵੰਡੀ ਜਾ ਰਹੀ ਸੀ। ਮਿਸ਼ਨ ਦੇ ਜਾਰੀ ਬਿਆਨ ਅਨੁਸਾਰ ਵੰਡ ਦਾ ਸਮਾਂ ਇੱਕ ਦਿਨ ਪਹਿਲਾਂ ਜਨਤਕ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਸਕੂਲ ਦੇ ਨਾਲ ਲੋਕਾਂ ਵੱਲੋਂ ਪਨਾਹ ਲਈ ਵਰਤੀ ਥਾਂ ਵੀ ਹਮਲੇ ਦੀ ਲਪੇਟ ਵਿੱਚ ਆਈ।
ਮੌਤਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਬਾਰੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਸਮੇਂ ਦੀਆਂ ਜਾਣਕਾਰੀਆਂ ਨੂੰ ਵੱਖ ਰੱਖਣਾ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ। ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ Volodymyr Zelenskyy ਨੇ 3 ਨਵੰਬਰ ਦੀ ਬਰਲਿਨ ਪ੍ਰੈੱਸ ਕਾਨਫ਼ਰੰਸ ਵਿੱਚ 33 ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਮਾਰੇ ਜਾਣ ਅਤੇ ਪੰਜ ਨੂੰ ਬਚਾਏ ਜਾਣ ਦੀ ਗੱਲ ਕਹੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਮੁਤਾਬਕ 50 ਤੋਂ ਵੱਧ ਲੋਕ ਹਾਲੇ ਮਲਬੇ ਹੇਠ ਹੋ ਸਕਦੇ ਸਨ। ਇਹ ਸੰਭਾਵਨਾ ਹੈ, ਹਰ ਵਿਅਕਤੀ ਦੀ ਹਾਲਤ ਦੀ ਪੁਸ਼ਟੀ ਨਹੀਂ। ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਸ਼ਟਰ ਦੇ ਉਸ ਦਿਨ ਦੇ ਬਿਆਨ ਵਿੱਚ ਸਥਾਨਕ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਦੀ 31 ਮੌਤਾਂ ਵਾਲੀ ਗਿਣਤੀ ਦਰਜ ਸੀ ਅਤੇ ਮਿਸ਼ਨ ਨੇ ਆਪਣੀ ਜਾਂਚ ਜਾਰੀ ਹੋਣ ਦੀ ਗੱਲ ਸਪੱਸ਼ਟ ਕੀਤੀ।
ਬਚਾਅ ਮੁਹਿੰਮ ਮੰਗਲਵਾਰ ਨੂੰ ਦੂਜੇ ਦਿਨ ਵੀ ਚੱਲੀ। Kyiv Independent ਨੇ ਯੂਕਰੇਨੀ ਐਮਰਜੈਂਸੀ ਸੇਵਾ ਦੇ ਹਵਾਲੇ ਨਾਲ ਮਰਨ ਵਾਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਦੋ ਬਚਾਅ ਕਰਮੀ ਅਤੇ ਚਾਰ ਪੁਲਿਸ ਮੁਲਾਜ਼ਮ ਵੀ ਦੱਸੇ ਹਨ। ਪਹਿਲੇ ਹਮਲੇ ਮਗਰੋਂ ਪਹੁੰਚੀਆਂ ਟੀਮਾਂ ਲਈ ਦੁਬਾਰਾ ਹਮਲੇ ਦਾ ਖ਼ਤਰਾ ਕੰਮ ਨੂੰ ਹੋਰ ਔਖਾ ਕਰ ਰਿਹਾ ਸੀ। ਇਸ ਕਾਰਨ ਮਲਬੇ ਹੇਠ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਭਾਲ ਅਤੇ ਮੌਤਾਂ ਦੀ ਅੰਤਿਮ ਗਿਣਤੀ ਦੋਵੇਂ ਅਧੂਰੇ ਸਨ।
ਮਿਸ਼ਨ ਮੁਖੀ Danielle Bell ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਇਹ ਹਮਲਾ ਕੌਮਾਂਤਰੀ ਮਨੁੱਖਤਾਵਾਦੀ ਕਾਨੂੰਨ ਦੇ ਬੁਨਿਆਦੀ ਅਸੂਲਾਂ ਦੀ ਉਲੰਘਣਾ ਕਰਦਾ ਜਾਪਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਨਿਗਰਾਨ ਮਿਸ਼ਨ ਦਾ ਮੁੱਢਲਾ ਮੁਲਾਂਕਣ ਹੈ, ਅਦਾਲਤੀ ਫ਼ੈਸਲਾ ਨਹੀਂ। ਮਿਸ਼ਨ ਨੇ ਹਮਲੇ ਮਗਰੋਂ ਦੀਆਂ ਤਸਵੀਰਾਂ ਅਤੇ ਵੀਡੀਓ ਦੀ ਸਮੀਖਿਆ ਕੀਤੀ ਹੈ; ਉਸ ਮੁਤਾਬਕ ਦਿਖਦਾ ਨੁਕਸਾਨ ਤਾਕਤਵਰ ਹਵਾਈ ਬੰਬਾਂ ਨਾਲ ਮੇਲ ਖਾਂਦਾ ਹੈ।
Reuters ਦੀ ਰਿਪੋਰਟ ਵਿੱਚ ਰੂਸੀ ਪੱਖ ਦਾ ਦਾਅਵਾ ਵੀ ਦਰਜ ਹੈ ਕਿ ਉਸ ਦੀ ਫ਼ੌਜ ਨੇ ਕੋਮਿਸ਼ੁਵਾਖਾ ਅਤੇ ਦੋ ਹੋਰ ਬਸਤੀਆਂ ਦੇ ਆਲੇ-ਦੁਆਲੇ ਫ਼ੌਜੀ ਇਕਾਈਆਂ ਨੂੰ ਮਾਰਿਆ। ਇਸ ਵਿਆਪਕ ਦਾਅਵੇ ਨਾਲ ਰਾਹਤ ਵੰਡਣ ਵਾਲੇ ਸਕੂਲ ਨੂੰ ਫ਼ੌਜੀ ਨਿਸ਼ਾਨਾ ਸਾਬਤ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ। ਰਿਪੋਰਟ ਵਿੱਚ ਇਸ ਦੀ ਸੁਤੰਤਰ ਪੁਸ਼ਟੀ ਨਹੀਂ ਦਿੱਤੀ ਗਈ।
ਇਹ ਘਟਨਾ ਦੱਖਣੀ ਯੂਕਰੇਨ ਵਿੱਚ ਓਲੇਸ਼ਕੀ ਦੀ ਸੀਮਤ ਰਾਹਤ ਜੰਗਬੰਦੀ ਖ਼ਤਮ ਹੋਣ ਦੇ ਨੇੜੇ ਵਾਪਰੀ, ਪਰ ਉਹ ਸਮਝੌਤਾ ਵੱਖਰੇ ਖੇਤਰ ਲਈ ਸੀ। ਰਾਹਤ ਲੈਣ ਵਾਲੇ ਪਰਿਵਾਰਾਂ ਲਈ ਭੋਜਨ ਦੀ ਪਹੁੰਚ ਦੇ ਨਾਲ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਪਨਾਹ ਅਤੇ ਬਚਾਅ ਟੀਮਾਂ ਦੀ ਪਹੁੰਚ ਵੀ ਅਹਿਮ ਹੈ। ਕੋਮਿਸ਼ੁਵਾਖਾ ਵਿੱਚ ਲਾਪਤਾ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਹਾਲਤ ਅਤੇ ਅੰਤਿਮ ਨੁਕਸਾਨ ਬਾਰੇ ਹੋਰ ਪੁਸ਼ਟੀ ਬਾਕੀ ਹੈ।